Problemi me “Vardarishten” është shumë më i vjetër se 4 vite

Nga admin 0
Foto: Меtа.mk/Arhiva

Është e vërtetë që deponitë Vardarishtë dhe Drisla për momentin prodhojnë ajër të rrezikshëm për një pjesë të madhe të Shkupit, por vetëm pjesërisht është e vërtetë që kryeministri dhe partia, pra kryetarët e tyre të komunave, mund të fajësohen për këto probleme mjedisore, ashtu siç pretendon LSDM në njoftimin e titulluar „Mickoski dhe VMRO-DPMNE janë fajtorë për deponitë që e helmojnë Shkupin“. Faji i tyre është vetëm pjesërisht, sepse problemet, sidomos me Vardarishten, janë shumë më të vjetra se një vit pushtet qendror dhe katër vite pushtet lokal.

Në njoftimin e partisë opozitare LSDM, kushtuar ndotjes së ajrit në Shkup nga deponitë ilegale, mund të gjenden elemente që mund të vlerësohen si pjesërisht të vërteta:

Shkupit dhe gjysmës së Maqedonisë u kanoset një katastrofë mjedisore, për shkak se katër vite me radhë VMRO-DPMNE nuk lëvizi as gisht për ta zgjidhur problemin me deponitë.

Çdo ditë, qindra mijëra qytetarë janë nën kërcënim nga substanca kancerogjene, sepse pushteti i paaftë i VMRO-DPMNE-së lejoi që deponitë ilegale të shndërrohen në bomba ekologjike.

VMRO-DPMNE-ja e paaftë dhe kryetarët e komunave të tyre janë katastrofa më e madhe për Shkupin. Premtuan se do t’i pastronin të gjitha deponitë dhe se do të gjenin një zgjidhje, por pas 4 vitesh nuk ka asgjë nga kjo. Rezultati është dëshpërues: një qytet i mbytur dhe një rrezik i madh për shëndetin e qytetarëve të Shkupit nga substanca kancerogjene.

Orce Gjorgjievski, a nuk është kryetar i BNJVL-së, pse fshihet?

Duhet të ndalojë së ikuri, të dalë dhe t’u thotë qytetarëve pse për katër vite nuk është zgjidhur deponia Vardarishtë, pse nuk është zgjidhur Drisla, pse nuk është bërë asgjë?

Mickoski dhe VMRO-DPMNE e mbytën Shkupin dhe e helmojnë Maqedoninë, dhe pikërisht ata janë fajtorët më të mëdhenj për katastrofën mjedisore që po ndodh…

[Burimi: LSDM– Njoftim– data, 11.09.2025]

Arsyetim:

Vlerësimi i partisë se ajri në Shkup është jashtëzakonisht i ndotur për shkak se 4 vite me radhë kryetarët e komunave nga VMRO-DPMNE nuk lëvizën as gisht për t’i zgjidhur problemet me deponitë, ku veçohen Vardarishta dhe Drisla, është pjesërisht i vërtetë për dy-tre arsye.

E para dhe më kryesorja është se problemi është shumë më i vjetër se katër vitet e fundit dhe, nëse kërkohet faj apo mungesë vullneti politik për t’u përballur me problemin, periudha që duhet vlerësuar është disa dekada më herët, së paku dy mandate të kryetarëve të komunave. Për më tepër, problemet janë të ndryshme.

Ndërsa “Vardarishte” është një deponi ilegale, Drisla është e vetmja deponi legale e ndërtuar sipas standardeve bashkëkohore në vend dhe deri më tani nuk ka shkaktuar probleme të mëdha me ndotjen e ajrit mjedisor, përveç në zonën më të afërt, në fshatin më të afërt me deponinë – Batinci, ku gjatë viteve të kaluara ka pasur protesta të banorëve lokalë për shkak të erës së keqe që ndihej nga deponia.

Për këtë arsye, në këtë recension fokusi është tek Vardarishte. Sa i përket Vardarishtes, problemin më qartë e ka përshkruar ekspertja e mjedisit, Tatjana Çakulev nga iniciativa O2, e cila disa ditë më parë, duke qenë e ftuar në TV Sitel në emisionin Tema e ditës, e pyetur pse ky problem ende nuk është zgjidhur, ndër të tjera u përgjigj:

Është e qartë se nuk ka vullnet politik, nuk ka përgjigje tjetër për pyetjen pse nuk ka zgjidhje. Duhet të investohen mjete dhe të fillojë e gjithë puna. Mirëpo, ne që para dhjetë vitesh morëm informacion se, për t’u bërë projektet zbatuese dhe ato bazë – pra dokumentacioni projektues mbi të cilin mund të fillojë të bëhet diçka me atë deponi, fillimisht për t’u sanua e më pas për t’u rivitalizuar – është i nevojshëm hartimi i një Plani të Detajuar Urbanistik (PDU) për atë pjesë. Ajo zonë i takon komunës Gazi Babë. Ne që atëherë – dhe po flasim për disa kryetarë komune më parë – shkonim dhe thoshim se duhet urgjentisht të miratohet (PDU-ja), dhe të gjithë thoshin “aha, aha, po, po” – dhe kështu kaluan disa kryetarë komune, u miratuan “miliona” plane PDU, por këto nuk u miratuan. E ndërkohë, hartimi i këtyre PDU-ve është aq i thjeshtë, sepse aty nuk ka ndërtesa, nuk ka vizatime objektesh të tjera – pra është shumë e thjeshtë të përgatitet një PDU i tillë. Dhe vetëm këtë vit, në shkurt, PDU-të për Vardarishten hynë në programin vjetor të Qeverisë për hartim të planeve urbanistike dhe tani po i përgatit Agjencia për Planifikim Hapësinor. Pra, pengesa ka qenë te Gazi Baba… – thotë Çakulev. 

Nga kjo informatë e Çakulevit, e cila mund të vlerësohet si një informacion nga një burim i mirëinformuar, bëhet e qartë se problemi është shumë më i vjetër se mandati i kryetarit aktual të komunës nga VMRO-DPMNE. Për më tepër, fakti që Vardarishtë, e cila deri në vitin 1997 ka qenë, siç thotë Çakulev, “atëherë Drisla e Qytetit të Shkupit për dekada të tëra”, nuk është problem i ri, dëshmohet edhe nga të dhëna të tjera.

Në vitin 2020, po për shkak të erës së padurueshme nga Vardarishta, qytetarët organizuan protestë, por këtë herë jo në Aerodrom, por te rampa në Maçjarë. Disa orë para protestës, kryetari i atëhershëm i Shkupit, Petre Shilegov (kryetar nga LSDM), doli në një konferencë për shtyp ku kërkoi përfshirjen e shtetit për shkak të kostos së lartë për pastrimin e hapësirës dhe rivitalizimin e saj:

Sipas atij studimi (për sanimin e ish-deponisë Vardarishtë) që e kemi përgatitur, për të kryer një mbrojtje fillestare të asaj hapësire me teknologjitë që janë të njohura, nevojiten për mbrojtjen fillestare diku rreth 25 milionë euro, ndërsa për sanim të plotë rreth 40 milionë euro – mjete të cilat, për fat të keq, Qyteti i Shkupit nuk i ka në dispozicion, tha sot kryetari i Shkupit, Petre Shilegov, në një brifing me gazetarët. 

Kjo tregon qartë se problemi ka ekzistuar dhe nuk është zgjidhur shumë më gjatë se 4 vite. Në fakt, për këtë flasin edhe faktet se për Vardarishten ka diskutuar edhe Këshilli i Gazi Babës në vitin 2019 (kryetar Boris Georgievski nga LSDM), ku nga stenogrami i mbledhjes mund të konkludohet se problem i Vardarishtes, përveç mbeturinave komunale, ishte edhe inertët që i hidhte subjekti juridik që atëherë kishte filluar të ndërtonte pranë ish-Panairit të Shkupit – sot East Gate Mall (faqet 29 dhe 30 të procesverbalit).

Përveç kësaj, Vardarishta është regjistruar dhe futur si problem edhe në planin lokal të veprimit ekologjik 2020–2026 (i miratuar në kohën e Georgievskit dhe i zbatuar nga kryetari aktual nga VMRO-DPMNE, Boban Stefkovski).

Ndërkaq, kryetari aktual Stefkovski, edhe pse deri tani ende nuk e ka zgjidhur çështjen e hapësirës me PDU-në siç thekson Çakulev, në dy raportet e tij për periudhat 2021–2022 dhe 2021–2023, të cilat gjenden në faqen zyrtare të Komunës Gazi Babë, pretendon se ka zbatuar aksione për pastrimin e deponisë Vardarishtë përballë tregut me shumicë (Tregu i Kuantitetit).

Edhe kryetarja e Qytetit të Shkupit, Danela Arsovska – nga e cila VMRO-DPMNE publikisht u tërhoq, megjithëse me përkrahjen e kësaj partie ajo fitoi në vitin 2021 – ka ndërmarrë aktivitete për pastrimin e Vardarishtes dhe për zbatimin e një pjese të studimit të fizibilitetit të vitit 2014, për të cilin kishte folur edhe Shilegov në vitin 2020. Pikërisht, Arsovska në janar 2024 shpalli se Qyteti kishte filluar realizimin e pastrimit të Vardarishtes me ndihmën e ndërmarrjeve të veta publike.

Është nder dhe kënaqësi për mua t’u bëj të ditur qytetarëve se për herë të parë pas 60 vitesh po fillojmë pastrimin dhe sanimin e plotë të ish-deponisë komunale Vardarishtë. Drejtuesit aktualë të qytetit kanë bërë atë që nuk ia kanë arritur asnjë të mëparshmi, dhe kjo është të vendosin një fund për një nga rreziqet më të mëdha për jetën dhe shëndetin e qytetarëve të Shkupit… Në vendin e deponisë do të ndërtohet një kompleks i madh sportiv me përmbajtje sportive-rekreative dhe fusha, si dhe një mega-park i ri. Ky lokacion, nga një vend që ishte i rrezikshëm për shëndetin e qytetarëve, qyteti i Shkupit do ta shndërrojë në një vend për sport dhe rekreacion, i cili do të ndikojë pozitivisht në shëndetin e qytetarëve dhe do të përmirësojë cilësinë e jetës – deklaroi më 27 janar kryetarja Arsovska. 

Nga materialet e paraqitura mund të vlerësohet se është pjesërisht e vërtetë pretendimi se “katër vite VMRO-DPMNE nuk lëvizën as gisht për të zgjidhur problemin me deponitë” dhe se “Mickoski dhe VMRO-DPMNE e mbytën Shkupin dhe e helmojnë Maqedoninë, dhe pikërisht ata janë fajtorët më të mëdhenj për katastrofën mjedisore që po ndodh…”. Sipas Çakulev, planifikimi i hapësirës është futur në programin vjetor të Qeverisë që nga fillimi i vitit 2025, ndërsa kryetarët e Gazi Babës dhe të Qytetit të Shkupit kanë ndërmarrë aktivitete të pjesshme për pastrimin e deponisë, edhe pse gjithçka deri tani nuk ka çuar në një zgjidhje të qëndrueshme të problemit.

Prandaj, për këtë pjesë të pretendimeve të LSDM-së në njoftimin e titulluar “Mickoski dhe VMRO-DPMNE janë fajtorë për deponitë që e helmojnë Shkupin”, vlerësimi është pjesërisht i vërtetë.

Burimet:

Vlerësimi: Teofil Blazhevski

 

Të gjitha komentet dhe vërejtjet në lidhje me këtë dhe artikujt e tjerë të Vërtetmatës-it, kërkesat për korrigjime dhe sqarime, si dhe sugjerimet për verifikimin e deklaratave të politikanëve dhe premtimeve të partive politike, mund t’i dorëzoni përmes këtij formulari

Shkrime hkrime të ngjashme Më shumë nga autori

Your email address will not be published.

Јазици MK SQ EN