Pilotët keqpërdoren për teorinë konspirative “Toka është e sheshtë”

Снимка на Планетата Земја од сателит Фото: Ghost Presenter, CC0, via Wikimedia Commons

Nuk është e vërtetë që pilotët “e dinë që Toka është e sheshtë” ose që ekziston një lloj mbulimi i formës së vërtetë të planetit. Përkundrazi, i gjithë aviacioni modern – nga trajnimi i pilotëve, te navigimi, te planifikimi i fluturimit – bazohet në faktin e provuar shkencërisht se Toka është afërsisht një sferoid.

Po shqyrtojmë një postim në rrjetin social Facebook që thotë:

Pilotët e dinë… se Toka është e sheshtë.

Pretendimi se “pilotët e dinë që Toka është e sheshtë” është një motiv i vjetër i teorisë së konspiracionit të Tokës së sheshtë, por nuk mbështetet nga asnjë provë. Përkundrazi, trajnimi i pilotëve, navigimi i aviacionit dhe standardet ndërkombëtare të aviacionit bazohen në faktin se Toka është afërsisht një sferë, jo një sipërfaqe e sheshtë.

Ndryshe nga ajo që thuhet në botimin që po shqyrtojmë, programet e trajnimit të pilotëve mësojnë navigimin global, koordinatat gjeografike, rrugët e rrethit të madh, variacionin magnetik, kartografinë dhe koncepte të tjera që ekzistojnë pikërisht sepse Toka është rrethore. Administrata Federale e Aviacionit të SHBA-së (FAA) publikon materiale trajnimi për pilotë që bazohen në këto parime.

Pilotët nuk fluturojnë duke supozuar se Toka është e sheshtë, por përdorin sisteme navigimi (GPS, INS, FMS), harta aeronautike dhe modele matematikore që marrin parasysh gjeometrinë e Tokës. Mbështetësit e teorisë së Tokës së sheshtë shpesh pretendojnë se pilotët “nuk e shohin lakimin”, kështu që Toka duhet të jetë e sheshtë. Por ky është një përfundim i gabuar.

Për shkak të rrezes së madhe të Tokës (rreth 6,371 kilometra), lakimi është shumë i vogël krahasuar me fushën e shikimit të njeriut. Në një lartësi tipike fluturimi prej rreth 10-12 kilometrash (35,000-40,000 këmbë), horizonti mund të duket pothuajse i drejtë, veçanërisht përmes dritares së vogël të një aeroplani pasagjerësh.

Një studim i botuar në revistën Applied Optics tregon se lakimi mund të bëhet i dukshëm në lartësi prej rreth 35,000 këmbësh, por vetëm në kushte shumë të favorshme: një fushë të gjerë shikimi, një qiell të qartë dhe pa shtrembërime optike nga kamera.

Aeroplanët modernë e ruajnë lartësinë e tyre duke përdorur autopilot dhe sisteme kontrolli fluturimi. Ndërsa avioni lëviz përpara, orientimi i tij përshtatet natyrshëm me vertikalen lokale dhe gravitetin. Pilotët nuk kanë nevojë të “ndjekin kurbën” manualisht, pasi kjo është e integruar në mënyrën se si funksionojnë sistemet e fluturimit dhe kontrollit të avionit. FAA e shpjegon këtë në materialet e saj të orientimit për pilotët.

Fluturimet ndërkombëtare nuk planifikohen si vija të drejta në një hartë të sheshtë, por si rrugë të mëdha rrethore, të cilat përfaqësojnë rrugën më të shkurtër midis dy pikave në një sferë. Kjo është arsyeja pse, për shembull, fluturimet midis Evropës dhe Amerikës së Veriut shpesh kalojnë mbi Groenlandë ose pranë Arktikut, edhe pse në një hartë të sheshtë kjo duket si një devijim. Nëse Toka do të ishte e sheshtë, këto rrugë nuk do të ishin më të shkurtrat dhe sistemi global i trafikut ajror do të ishte i pamundur të funksiononte siç funksionon sot.

Nuk është e vërtetë që pilotët “e dinë që Toka është e sheshtë” ose se ekziston një lloj mbulimi i formës së vërtetë të planetit. Përkundrazi, i gjithë aviacioni modern – nga trajnimi i pilotëve, te navigimi, te planifikimi i fluturimit – bazohet në faktin e provuar shkencërisht se Toka është afërsisht sferoide.

Ka prova të mjaftueshme se Toka është e rrumbullakët. Ekzistojnë fotografi publike nga hapësira që tregojnë se Toka është sferike. Se Toka është e rrumbullakët tregohet edhe nga fotografia e parë e saj nga hapësira e bërë në vitet tridhjetë të shekullit të kaluar.

Ideja se Toka është një sferë u konfirmua plotësisht nga filozofët e lashtë grekë si Aristoteli (384–322 p.e.s.), të cilët morën prova empirike pasi udhëtuan në Egjipt dhe panë yjësi të reja. Eratosteni në shekullin e tretë p.e.s. ishte personi i parë që llogariti perimetrin e Tokës.

Për shkak të të gjitha fakteve të mësipërme,postimin që po e shqyrtojmë e vlerësojmë si të pavërtetë.

 

Të gjitha komentet dhe vërejtjet në lidhje me këtë dhe artikujt e tjerë të Vërtetmatës-it, kërkesat për korrigjime dhe sqarime, si dhe sugjerimet për verifikimin e deklaratave të politikanëve dhe premtimeve të partive politike, mund t’i dorëzoni përmes këtij formulari

Your email address will not be published.