Për sensacionalizëm “u urua” fundi i Kovid-19, si qëndron e vërteta për ilaçin Evusheld?

Përmes një artikulli në portalin “Gazeta Banner” gazetari në mënyrë të rrejshme po i uron lexuesit për atë që ai e quan “zbulim të shekullit” dhe që do ti jep fund pandemisë me Kovid-19. Gazetari i Portalb.mk hulumtoi ilaçin për të cilin flitet në lajm, i quajtur “Evusheld” dhe rezulton që ende nuk ka të dhëna konkrete për efikasitetin, sigurinë dhe kualitetin e tij. Nga Organizata Botërore e Shëndetësisë dhe Agjencia Evropiane e Barnave aktualisht po e testojnë atë, shpresa e vetme deri në këto momente ngelen vaksinat, shkruan Portalb.mk.

Lajmi të cilin e recensojmë përmes sensacionalizmit në titull dhe në disa paragrafe të brendësisë së informatës, e ndryshon të vërtetën në lidhje me ilaçin “Evusheld” dhe atë e prezanton si diçka që do e largojë virusin korona menjëherë.

“Urime BE sapo po bëhet gati për zbulimin e shekullit, ja me çka do largohet Kovidi menjherë. Dhe sipas të dhënave astra ka zhvilluar barin e kombinuar Evusheld, i cili ka për qëllim të parandalojë sëmundjen tek të rrituriut” shkruan në lajmin që e recensojmë.

Si qëndron e vërteta për ilaçin “Evusheld”?

Ilaçe/Barna, Foto: Laurynas Mereckas/ Unsplash

Po, është e vërtetë se Komiteti Evropian ka filluar të testojë ilaçin Evusheld (ndryshe i njohur si AZD7442), një kombinim i dy antitrupave monoklonale (tixagevimab dhe cilgavimab), që po zhvillohet nga AstraZeneca (LSE:AZN) për parandalimin e Kovid-19 te të moshuarit, por kjo është ende në fazat e hershme si dhe rikujtojmë që nuk është ilaçi i vetëm që po testohet aktualisht.

Zhvillimi i kësaj vazhdoi një javë pasi kompania anglo-suedeze e barnave kërkoi aprovim emergjent për AZD7442 nga Agjencia e ShBA-ve për administrim me barnat dhe ushqimin.

Vendimi i Komitetit për produkte mjekësore për shfrytëzim te njerëzit që të fillohet testimi i kësaj është bazuar në rezultatet preliminare nga studimet klinike paraprake, të cilat thonë se ky ilaç mund të ndihmojë nga virusi. Agjencia Evropiane e Barnave ka filluar të vlerësojë të dhënat nga studimet laboratore dhe ata që janë kryer te kafshët (të dhënat jo-klinike).

Agjencia Evropiane e Barnave do të vlerësojë të dhënat në lidhje me kualitetin, sigurinë dhe efektivitetin e këtij ilaçi. Testimi i ilaçit do të vazhdojë derisa të ketë evidencë të mjaftueshme në lidhje me atë dhe gjitha efektet të cilat mund ti prodhojë ai, më pas, do të munden kompanitë të parashtrojnë kërkesë formale për ta nxjerrë atë në treg.

Agjencia Evropiane e Barnave këtë ilaç do ta trajtojë në përputhshmëri me standardet e zakonshme të Bashkimit Evropian që përdoren për të testuar efektivitetin, sigurinë dhe kualitetin e ilaçeve para se të jepët drita e gjelbër për përdorimin e tyre. Aktualisht, nga kjo agjenci nuk dëshirojnë të shpekulojnë në lidhje me atë se sa kohë do të merr ky proces, nga atje kanë deklaruar se është e sigurt që do të jetë për më shpejt kohë se sa zakonisht që merret për raste të ngjashme, për shkak të emergjencës.

Por, si pritet të funksionojë ky ilaç?

Ky ilaç është i përbërë prej tixagevimab dhe cilgavimab, dy antitrupa monoklonale. Tixagebimab dhe cilgavimab janë të dizajnuara për tu lidhur me proteinin “spike” të SARS-CoV-2 (virusi i cili e shkakton Kovid-19) në dy pjesë të ndryshme. Duke e bashkëngjitur te proteini spike, ilaçi pritet ta ndalojë virusin nga depërtimi në qelizat trupore nga ku edhe shkakton infeksion. Për shkak se antitrupat shpërndahen në pjesë të ndryshme të proteinit, shfrytëzimi i tyre në kombinim mund të jetë më efektiv se sa shfrytëzimin e vetëm njërit

Si dallon mbrojtja e mundshme e këtij ilaçi me atë të vaksinave?

Pëderisa vaksinat mbështeteën në një sistem imunitar të paprekur për të zhvilluar antitrupat dhe qeliza që do e luftonin infektimin, përbërja bioteknike e AstraZeneka, e emëruar si Evusheld, përmban antitrupa të krijuara në laborator të dizajnuara për të qëndruar në trup me muaj.

Ky ilaç është vërtetuar të funksionojë deri tani te njerëzit të cilët nuk janë infektuar si dhe gjithashtu këtë javë u vërtetua se mund të shpëtojë jetë dhe të parandalojë sëmundjen e rëndë, në rast se trajtohet me këtë ilaç në javët e para të shfaqjes së simptomeve.

“Agjencia Evropiane e Barnave do të vlerësojë të gjitha të dhënat për kulaitetin, sigurinë dhe efektivitetin në momentin që ata janë gati” thanë nga kjo agjenci.

Deri tani, ilaçi i vetëm i aprovuar është “Remdesivir”

Remdesivir

Remdesivir është ilaçi i parë dhe i vetëm i aprovuar nga FDA për trajtimin e SARS-CoV-2. Përdoret në shumë vende për trajtimin e personave të rritur të hospitalizuar nga Kovid-19 si dhe për fëmijët nga mosha 12 vjeçare por që kanë më së paku 40 kilogram.

Trajtimi i hershëm i kësaj sëmundje me këtë ilaç mud të parandalojë pasojat serioze apo fatale nga virusi, sidomos për pacientët e riskut të lartë, gjegjësisht ta me sëmundje tjera shoqëruese dhe me imunitet të dobët.

Parandalimi i vetëm deri në këto momente, ngelen vaksinat

Nga Organizata Botërore e Shëndetësisë kanë aprovuar deri tani shtatë vaksina të cilat janë cilësuar si të sigurta dhe që mbrojnë në parandalimin e rasteve të rënda të cilat mund ti shkaktojë Kovid-19.

Nga OBSh-ja deri tani kanë aprovuar vaksinën Moderna, Pfizer/BioNTech, Johnson&Johnson, AstraZeneca, Covishield, Sinopharm dhe Sinovac. Deri në këto momente, vaksina e aprovuar në pjesën më të madhe të shteteve është ajo e AstraZeneca, edhe atë në gjithsej 124 shtete.

Ndryshe, disa barna të cilat bazohen kryesisht në antitrupa të krijuara në laborator janë duke u testuar dhe vlerësuar nga ana e Agjencisë Evropiane të Barnave, edhe atë: GSK – Vir, sotrovimab dhe Lillys cocktail. Gileads remdesivir është i vetmi ilaç, nga të gjithë, i aprovuar nga Bashkimi Evropian për trajtimin e Kovid-19.

 

Ky artikull është përgatitur në kuadër të Projektit për përballim të shpejtë të dezinformatave rreth vaksinimit, të zbatuar nga Fondacioni Metamorfozis. Ky artikull fillimisht është botuar në Vërtetmatës, ndërsa është mundësuar me mbështetjen e Fondit Ballkanik për Demokraci, projekt i Fondit Marshall Gjerman të SHBA-ve (BTD – The Balkan Trust for Democracy, a project of the German Marshall Fund of the United States). Përmbajtja e këtij artikulli është përgjegjësi e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Metamorfozis, FBD-së ose bashkëpunëtorëve të tyre.

Të gjitha komentet dhe vërejtjet në lidhje me këtë dhe artikujt e tjerë të Vërtetmatës-it, kërkesat për korrigjime dhe sqarime, si dhe sugjerimet për verifikimin e deklaratave të politikanëve dhe premtimeve të partive politike, mund t’i dorëzoni përmes këtij formulari